พูดถึงสุนัข หรือ แมว ที่มี "กลิ่นตัวแรง" บางท่านถึงกับจำกลิ่นติดจมูกกันได้ดีทีเดียว บางครั้งก้มลงไปเล่นด้วยใกล้ๆ โอ้โห... มีกลิ่นปาก เข้ามาเต็มใบหน้า การพยายามแก้ปัญหาก็ยังทำไม่ได้ซะที ปัญหาทั้งหมดทั้งปวงนี้มีหัวใจอยู่ที่การทำความสะอาดเป็นหลักโดยผู้เลี้ยงจะต้องสังเกตว่า สุนัข หรือ แมว ของเราเริ่มมีกลิ่นหรือไม่ กรณีมีกล่ินปาก หรือ กลิ่นตัวแรงมาก นั่นเป็นสัญญาณของความผิดปกติ บางที อาบน้ำมาแล้ว ยี้.. ทำไมยังเหม็นอยู่เลยล่ะนี่...

ก่อนอื่นเราต้องเริ่มทำการสำรวจกันก่อนว่า "กลิ่น" เหล่านั้นมาจากทางใดบ้าง

1. กลิ่นปาก

สุนัข หรือ แมว ที่สุขภาพดี จะมีกลิ่นปากที่ไม่รุนแรง แต่มีสุนัขและแมว จำนวนมากที่มีปัญหาในช่องปาก แล้วทำให้มีกลิ่นปากที่รุนแรง การสะสมของคราบหินปูนตามซอกฟันเมื่อปล่อยทิ้งไว้จะทำให้เกิดปัญหา เหงือกร่น เหงือกบวม เหงือกอักเสบ เมื่อมีอาการมากขึ้นก็จะทำให้เกิดฟันผุตามมา และลมหายใจที่มีกลิ่นจะเกิดจากแบคทีเรียที่เจริญเติบโตได้ดี หินปูนจะเกิดจากน้ำลายของสุนัขและแมว รวมไปถึงอาหารที่เค้ากินทุกวัน ผู้ที่ให้สุนัขกินอาหาร Barf (อาหารดิบ) และอาหารสำเร็จรูปแบบเปียกจะเกิดหินปูนง่ายกว่าอาหารเม็ดสำเร็จรูป การแปรงฟันสุนัขและแมว ก็ช่วยลดโอกาสในการเกิดหินปูน และบางครั้งโรคในระบบภายในของร่างกาย ก็จะทำให้มีกลิ่นปาก ได้เช่นกัน เช่น โรคไต เบาหวาน โรคตับ อาจทำให้มีกลิ่นปาก เมื่อสุนัขและแมว เลียทำความสะอาดลำตัว ก็จะทำให้มีกลิ่นตัว อบอวลไปทั้งเรือนร่าง

2. กลิ่นตัว

การระคายเคืองที่ผิวหนัง มักเป็นสาเหตุเริ่มต้นของการมีกลิ่นตัวแรง เช่น อาจเกิดจากบาดแผล การติดเชื้อ ถูกกัดด้วยเห็บหมัด มะเร็ง หรือ ภูมิคุ้มกันผิดปกติ

การติดเชื้อแบคทีเรียมักจะทำให้เกิดกลิ่นตัวแรง ซึ่งแบคทีเรียแต่ละชนิดมักจะทำให้เกิดกลิ่นที่แตกต่างกันไป เช่น ยีสต์ มักจะทำให้เกิดกลิ่นเหม็นอับ หรือกรณีมีการเกิดแผลฝี เมื่อเป็นรุนแรงขึ้นจะมีกล่ินเหม็นรุนแรงและอาจมีหนอง ประกอบด้วย ดังนั้นอย่าแปลกใจไปเลยว่าสุนัขหรือแมว ที่เพิ่งอาบน้ำมาไม่นาน เดี๋ยวก็มีกลิ่นอีกแล้ว นั่นก็เป็นเพราะ เชื้อรา ยีสต์ หรือ แบคทีเรียเป็นต้นเหตุนั้นเองมักจะเกิดขึ้นบ่อยในหน้าร้อนและหน้าฝน ถ้าเราทำความสะอาดไม่ดีพอ

สำหรับสุนัขที่มีใบหน้าสั้น รอยพับย่นตามใบหน้า หรือ ลำตัว สุนัขที่มีน้ำตามากที่มักจะไหลสะสมลงมาบริเวณร่องใต้ตา จนกลายเป็นคราบสีน้ำตาลแดง จุดกักเก็บความชื้นเหล่านี้ ยีสต์จะเจริญเติบโตได้ดีเมื่อมีความชื้นสะสม ทำให้ผิวหนังอาจเกิดการอักเสบ ติดเชื้อแบคทีเรียและเกิดเชื้อราได้ง่าย อีกทั้งการเสียดสีของผิวหนัง อาจทำให้ผิวหนังอักเสบและเกิดกลิ่นเหม็น ทำให้เป็นโรคผิวหนัง กลิ่นที่กำจัดได้ง่ายที่สุด คือ กลิ่นที่เกิดจากแบคทีเรีย

bad odors in cat and dog by pettochi infographic

bad odors in cat and dog by pettochi infographic

3. กลิ่นในหู

การติดเชื้อในช่องหูจาก ยีสต์ ก็เป็นสาเหตุหนึ่งที่ทำให้มีกลิ่นเหม็นอับ สำหรับแมวเมื่อมีไรในหู ก็จะทำให้มีกลิ่นเหม็น เช่นกัน สำหรับสุนัข การที่มีขี้หู หรือ หูอักเสบ หรือสุนัขที่มีใบหูพับลงมา เมื่ออากาศมีความชื้นสูง ล้วนแล้วแต่เป็นสาเหตุสำคัญก่อให้เกิดความอับชื้น แล้วตามมาด้วยกลิ่นตัวแรง และโรคผิวหนัง

4. กลิ่นจากบั้นท้าย

ต่อมกล่ินข้างทวารหนักจะผลิตกลิ่นประจำตัวสุนัขหรือแมว ที่แตกต่างกัน เมื่อขับถ่ายก็จะมีกล่ินนี้ติดมาด้วย สุนัขหรือแมวที่สุขภาพดี สามารถที่จะดูแลความสะอาดในบั้นท้ายของตนเองได้ สำหรับแมวขนยาว เมื่อท้องเสียอาจมีการสะสมแบคทีเรียที่ขนรอบๆ บั้นท้าย สุนัขและแมวมีต่อมกลิ่นบริเวณก้น สำหรับผลิตกลิ่นอับ หรือ กลิ่นคาว เมื่อแมวรู้สึกกลัวหรือตื่นเต้นก็จะผลิตกลิ่นเหล่านี้ออกมา ซึ่งถือว่าเป็นเรื่องปกติ แต่กรณีที่มีการติดเชื้อบริเวณบั้นท้าย ก็จะทำให้มีกลิ่นผิดปกติที่รุนแรงขึ้น

การกำจัดกลิ่น ต้องทำอย่างไร?

ผู้เลี้ยงต้องใส่ใจดูแลสุนัขและแมว การอาบน้ำทำความสะอาดร่างกายเป็นสิ่งสำคัญที่สุด แต่ไม่เพียงแค่การอาบน้ำเท่านั้น เราจะต้องใส่ใจในรายละเอียดต่างๆ ที่กล่าวข้างต้น เพื่อป้องกันและขจัดปัญหากลิ่นตัวแรง ให้หมดไปได้ ด้วยเทคนิคและการสังเกตง่ายๆ ต่อไปนี้

- สังเกตอวัยวะต่างๆ อย่างสม่ำเสมอ เช่น เช็คคราบหินปูนช่องปาก ช่องหูมีขี้หูเยอะไหม สุนัขเกาผิวหนังหรือไม่ สุนัขสายพันธุ์ที่ผิวหนังมีรอยยับย่นเมื่อมีปัญหาผิวหนังจะลุกลามง่ายและหายยากจึงควรปรึกษาแพทย์เมื่อพบอาการ สังเกตต่อมก้นของสุนัข และ แมวว่าผิดปกติหรือไม่ กรณีผิวหนัง บวม แดง คัน ตกสะเก็ด มีการเกาแผลร่วมด้วย ควรรีบพาสุนัขและแมวไปพบสัตวแพทย์เพื่อรักษา

- แชมพูสุนัข แชมพูแมว ปัจจัยหลักในการลดกล่ินตัวสุนัขและแมวคือการอาบน้ำ เพราะนอกจากเรื่องความสะอาดแล้วยังเป็นการป้องกันโรคผิวหนังที่อาจเกิดขึ้นได้ ในสุนัขที่มีกลิ่นสาป การใช้แชมพูสูตรกำจัดกลิ่นสาป หรือ แชมพูสูตรสมุนไพรที่อ่อนโอน ก็เป็นทางเลือกที่ดี สำหรับการบำรุงผิวและเส้นขน อาจใช้ แชมพูสูตรที่มีส่วนผสมน้ำมันมะกอก เพื่อช่วยกระตุ้นการสร้างน้ำมันบำรุงผิวหนังและเส้นขน สารสกัดจากเปลือกสน สูตร ว่านหางจรเข้ ช่วยต้านการอักเสบ ฆ่าเชื้อรา แบคทีเรีย และยีสต์ ที่สำคัญที่สุด ทุกครั้งหลังอาบน้ำต้องใช้ไดร์เป่าขนจนแห้งสนิท ไม่ควรปล่อยให้ขนแห้งเอง เพราะจะจับเป็นกลุ่มก้อน เกิดการอับชื้น เป็นที่มาของกลิ่นและโรคผิวหนังค่ะ

bad odors in cat and dog by pettochi infographic

- สำหรับปัญหาสุนัขที่มีกลิ่นตัวแรง อาจนำมะกรูดมาช่วย โดยเมื่ออาบน้ำสุนัขเสร็จ ก็นำน้ำมะกรูดสดผสมน้ำอาบตาม และอาจบีบต่อมที่ก้น เพื่อลดการเกิดกลิ่นตัวในสุนัขได้ด้วย

- ทำความสะอาด กรง เบาะ ที่นอน เป็นประจำ อย่างน้อยสัปดาห์ละ 1 ครั้ง การใช้ น้ำยาทำความสะอาดสถานที่ มาถูทำความสะอาดสถานที่อาศัยของสุนัขและแมว ล้างทำความสะอาดมุ้งลวด เพื่อให้การระบายอากาศดี หมั่นถอด เบาะรองนอน ออกไปซักและตากให้แห้งสนิท

- ตัดเล็มขนตามจุดที่เกิดกลิ่น โดยเฉพาะสุนัขและแมวขนยาว ต้องมีการตัดเล็มขนเป็นประจำ เพื่อลดการหมักหมมทำให้เกิดกลิ่น หรือ คราบ เช่น ตัดขนบริเวณรอบดวงตา หัวตา เพื่อทำความสะอาดคราบน้ำตาได้ง่าย ตัดขนบริเวณรอบปาก เพื่อลดการสะสมของเชื้อโรคที่เกิดจากเศษอาหารและน้ำ ตัดขนบริเวณใต้ท้องเพื่อไม่ให้ปัสสาวะเปรอะเปื้อน ตัดขนบริเวณรอบๆ รูทวาร ตัดขนบริเวณใต้เท้าเพื่อลดการอับชื้นและเป็นแหล่งสะสมเชื้อโรค

- จำกัดบริเวณให้สุนัขเล่นเป็นสัดส่วน หากสุนัขมีนิสัยซุกซน เช่น ขุดดิน ทำลายสวน รื้อขยะ และหาของเล่น ให้สุนัข หรือ แมว ได้เล่นหรือทำกิจกรรมร่วมกัน หากวันใดสุนัข หรือ แมว สกปรกเล็กน้อย อาจใช้โฟมอาบแห้ง หรือ ผ้าเปียกทำความสะอาด ที่มีคุณสมบัติในการกำจัดแบคทีเรีย และ ยีสต์ ที่เป็นสาเหตุของการเกิดกลิ่นก็สะดวกขึ้น

credit : www.petmd.com
www.dogilike.com

กลิ่นตัวแรง...ทำไงดี?